Lao động nhập cư tại Hàn Quốc lên tiếng: "Bị đánh cũng không thể nghỉ việc nếu chủ không đồng ý"

Nhiều lao động nhập cư tại Hàn Quốc cho biết họ phải chịu đựng bạo lực, đe dọa và điều kiện làm việc tồi tệ trong nhiều năm vì quy định hạn chế chuyển nơi làm việc theo diện visa E 9. Các tổ chức lao động kêu gọi Chính phủ Hàn Quốc sớm cải cách hệ thống nhằm bảo vệ quyền lợi của người lao động nước ngoài.

Lao động nhập cư kể về 3 năm sống trong bạo lực vì không được đổi nơi làm việc

Ngày 28 tháng 6, tại trụ sở Liên đoàn Công đoàn Dân chủ Hàn Quốc (KCTU) ở quận Jung, Seoul, đã diễn ra buổi điều trần với chủ đề "Cái bẫy lao động cưỡng bức: Những lời chứng từ lao động nhập cư".

Tại đây, nhiều lao động nước ngoài đã chia sẻ những trải nghiệm đau lòng mà họ phải đối mặt do quy định hạn chế chuyển đổi nơi làm việc trong Chương trình Cấp phép việc làm (Employment Permit System) dành cho lao động mang visa E 9.

Một lao động người Bangladesh, được gọi là A, nghẹn ngào kể:

"Nếu chủ không đồng ý thì dù họ chửi bới hay đánh đập tôi cũng không thể chuyển sang công ty khác. Tôi đã phải sống trong môi trường đó suốt 3 năm."

A sang Hàn Quốc làm việc từ tháng 9 năm 2022 theo diện visa E 9 và làm việc tại một nhà máy.

Theo lời kể, chỉ vì làm việc chưa thành thạo nên anh thường xuyên bị chủ doanh nghiệp chửi mắng và đánh đập.

Không chỉ vậy, chủ còn bắt anh đứng phạt giữa sân nhà máy vì cho rằng hiệu quả công việc không đạt yêu cầu.

Ngoài những hành vi bạo lực, người chủ còn liên tục đe dọa sẽ trục xuất anh về Bangladesh.

A cũng cho biết mình không được trả đầy đủ tiền lương. Thậm chí, chủ doanh nghiệp còn khởi kiện yêu cầu anh bồi thường thiệt hại cho công ty với số tiền 5,3 triệu won.

Anh khẩn thiết đề nghị:

"Quy định buộc người lao động phải được chủ đồng ý mới được đổi nơi làm việc nhất định phải được sửa đổi."

Lao động nữ sống giữa khu mại dâm, bị đe dọa khi lên tiếng

Một lao động nữ người Campuchia, được gọi là B, cho biết nơi ở do công ty bố trí nằm ngay trong khu tập trung hoạt động mại dâm.

Theo lời kể, vào ban đêm có rất nhiều đàn ông thường xuyên đi lại quanh khu nhà, khiến các lao động nữ luôn sống trong cảm giác bất an.

B còn tận mắt chứng kiến các hoạt động mại dâm diễn ra ngay gần nơi mình sinh sống.

Cô chia sẻ:

"Buổi tối có rất nhiều đàn ông đi lại quanh khu vực tối gần nhà. Tôi không dám ra ngoài một mình."

Mặc dù điều kiện như vậy, mỗi tháng cô vẫn phải trả tiền thuê chỗ ở từ 300.000 đến 500.000 won.

Khi phản ánh tình trạng này với chủ sử dụng lao động, người chủ đã đến tận chỗ ở và buông lời đe dọa:

"Cứ sống như một người đã chết đi."

Ngoài ra, B cho biết mình không được trả tiền nghỉ việc tạm thời, không được thanh toán tiền nghỉ phép theo quy định và còn bị ép đi làm tại những địa điểm khác không ghi trong hợp đồng lao động.

Lao động sống trong nhà kính, tiền thuê vẫn bị trừ vào lương

Một lao động Campuchia khác, được gọi là C, kể rằng nơi ở của anh là một căn nhà kính dựng gần mương thủy lợi.

Vào mùa đông, việc sử dụng thiết bị sưởi từng khiến nơi ở suýt xảy ra hỏa hoạn do quá nhiệt.

Dù điều kiện rất nguy hiểm, chủ sử dụng lao động vẫn coi đây là chỗ ở hợp pháp và khấu trừ 250.000 won mỗi tháng từ tiền lương dưới danh nghĩa phí lưu trú.

Trong thời gian làm việc tại trang trại trồng và thu hoạch dâu tây, C cũng không được trả tiền làm thêm giờ hoặc phụ cấp làm việc ban đêm.

Visa E 7 3 khiến lao động mất việc và buộc phải làm chui

Một lao động người Sri Lanka, được gọi là D, sang Hàn Quốc theo diện visa E 7 3 và làm thợ hàn tại một doanh nghiệp đóng tàu ở thành phố Ulsan.

Đến tháng 2 năm 2024, do công ty không còn đơn hàng nên toàn bộ nhóm làm việc của anh bị giải thể.

Sau khi viết đơn nghỉ việc, D mới phát hiện visa E 7 3 chỉ cho phép làm việc trong ngành nghề được chỉ định.

Điều đó đồng nghĩa anh không thể xin việc tại lĩnh vực khác và đứng trước nguy cơ phải lao động bất hợp pháp để kiếm sống.

D cho biết:

"Muốn chuyển từ visa E 7 3 sang loại visa khác phải trả cho các dịch vụ hành chính từ 1 đến 4 triệu won. Tôi chỉ mong được pháp luật cho phép làm việc hợp pháp."

Các tổ chức lao động kêu gọi cải cách khẩn cấp

Ông Kim Hyun Joo, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ Người nhập cư Ulsan, cho rằng quy định hiện nay khiến nhiều lao động mang visa E 7 3 rơi vào vùng xám về quyền lao động.

Ông nhấn mạnh:

"Thủ tục chuyển nơi làm việc đối với visa E 7 3 quá khắt khe, khiến nhiều người rơi vào tình trạng lao động cưỡng bức. Cần phải cải cách hệ thống từ gốc."

Liên đoàn Công đoàn Dân chủ Hàn Quốc cũng cho rằng chính sách lao động nhập cư hiện nay chủ yếu xử lý hậu quả sau khi người lao động đã bị xâm hại, thay vì ngăn ngừa rủi ro từ đầu.

Ông Kim Hosea, Trưởng ban Chính sách của Liên đoàn, nhận định:

"Theo quy định hiện nay, lao động chỉ được đổi nơi làm việc khi đã xảy ra vi phạm như điều kiện lao động không đảm bảo hoặc nợ lương kéo dài."

Ông cho rằng cách tiếp cận này chỉ là giải quyết hậu quả sau khi người lao động đã chịu thiệt hại.

Theo ông, trao cho lao động nhập cư quyền chuyển đổi nơi làm việc linh hoạt hơn sẽ là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất, giúp họ chủ động rời khỏi môi trường làm việc nguy hiểm trước khi bị xâm hại nghiêm trọng.

Hệ thống chuyển đổi nơi làm việc tiếp tục gây tranh cãi

Quy định hạn chế chuyển nơi làm việc đối với lao động nhập cư, đặc biệt là người mang visa E 9 và một số diện visa E 7, từ lâu đã là chủ đề gây nhiều tranh luận tại Hàn Quốc.

Các tổ chức bảo vệ quyền lao động cho rằng cơ chế này khiến nhiều lao động nước ngoài phụ thuộc quá lớn vào chủ sử dụng lao động, làm gia tăng nguy cơ bị bóc lột, cưỡng bức lao động, chậm trả lương và vi phạm quyền con người.

Trong khi đó, phía Chính phủ Hàn Quốc cho rằng việc quản lý chuyển đổi nơi làm việc là cần thiết để đảm bảo sự ổn định của thị trường lao động. Tuy nhiên, trước những phản ánh ngày càng nhiều từ người lao động và các tổ chức xã hội, áp lực cải cách chính sách đang tiếp tục gia tăng.

https://www.jnilbo.com/news/articleView.html?idxno=90000045949